X
nome * enderezo electrónico * enderezo postal concello teléfono * mensaxe *
adxunto
código de seguridade *
imaxe de seguridade
cambiar código
* campos obrigatorios
venres, 18 de agosto de 2017

pesquisar

subscrición

recibirá vía e-mail toda a información de interese
sitios de interese

Anova - Irmandade Nacionalista

14 de xullo de 2012

Web provisoria da ANOVA - Irmandade Nacionalista, constituída o pasado sábado 14 de xullo en Compostela e recollendo logo de 223 anos os ideais de liberdade, fraternidade e igualdade da Revolución Francesa.

ir ao sítio...

SLG

A toxicidade en persoas e fauna das fumigacións aéreas da Xunta

ir ao sítio...

Liga Estudantil Galega

Liga Estudantil Galega

ir ao sítio...

Terceira Carta às Esquerdas

Interesante artigo de Boaventura de Sousa Santos

ir ao sítio...

Mocidade Irmandinha

Grupo de Traballo de Mocidade do EI

ir ao sítio...
ver máis sitios de interese...
OPINI√ďN Jean Bricmont

Libia fronte ao imperialismo humanitario. Entrevista a Jean Bricmont

Gr√©goire Lalieu entrevistou o f√≠sico e fil√≥sofo belga Jean Bricmont, membro do Consello Editorial de SinPermiso, o representante talvez m√°is l√ļcido dunha das varias posici√≥ns nas que se dividiu a esquerda europea en relaci√≥n co levantamento popular libio e a intervenci√≥n occidental propiciada por Sarkozy.

04/04/2011

Gr√©goire Lalieu  

Gr√©goire Lalieu entrevistou o f√≠sico e fil√≥sofo belga Jean Bricmont, membro do Consello Editorial de SinPermiso, o representante talvez m√°is l√ļcido dunha das varias posici√≥ns nas que se dividiu a esquerda europea en relaci√≥n co levantamento popular libio e a intervenci√≥n occidental propiciada por Sarkozy.

Kósovo, Iraq, Afganistán: os partidarios dunha intervención en Libia non aprenderon a lección? Jean Bricmont, autor dunha obra sobre o imperialismo humanitario, explícanos porqué o dereito de inxerencia é incompatible coa paz no mundo e prexudica ás causas humanitarias. A menos, evidentemente, que ditas causa non sexan máis que pretextos?

Pode lembrarnos en que consiste o imperialismo humanitario?

√Č unha ideolox√≠a que pretende lexitimar a inxerencia militar contra pa√≠ses soberanos no nome da democracia e dos dereitos do humanos. A motivaci√≥n sempre √© a mesma: unha poboaci√≥n √© v√≠tima dun ditador e por tanto hai que actuar. Ent√≥n s√°cannos as referencias √° Segunda Guerra mundial, √° guerra de Espa√Īa e outras. Tr√°tase de facer acept√°bel a intervenci√≥n. √Č o que pasou no K√≥sovo, Iraq ou Afganist√°n.

E agora é a quenda de Libia?

Hai unha diferenza, porque neste caso est√° autorizada por unha resoluci√≥n do Consello de Seguridade de Naci√≥ns Unidas. Pero esa resoluci√≥n foi votada en contra dos principios mesmos da Carta das Naci√≥ns Unidas. Efectivamente, non vexo ningunha ameaza exterior no conflito libio. Recorreuse √° noci√≥n da "responsabilidade de protexer" √° poboaci√≥n, pero queimando un pouco as etapas. Ademais, non hai probas de que Gadafi masacre √° poboaci√≥n simplemente co obxectivo de masacrala. √Č algo m√°is complicado: tr√°tase m√°is ben dunha insurrecci√≥n armada e non sei de ning√ļn goberno que non reprima este tipo de insurrecci√≥n. Evidentemente, hai danos colaterais e mortos entre os civ√≠s. Pero se os Estados Unidos saben como evitar tales danos, que vaian explicalo aos israel√≠s e que o apliquen a si mesmos no Iraq e no Afganist√°n. Tampouco hai ningunha d√ļbida de que os bombardeos da coalici√≥n tam√©n van provocar perdas civ√≠s. Por tanto, penso que desde un punto de vista estritamente legal, a resoluci√≥n do Consello de Seguridade √© discut√≠bel. Na realidade, √© o resultado de anos de presi√≥n para o reco√Īecemento do dereito de inxerencia que neste caso se lexitima.

Con todo, mesmo entre as esquerdas moita xente pensa que había que intervir na Libia para deter o masacre. Cre que é un erro de xuízo?

Si, e por varias raz√≥ns. No primeiro lugar, esta campa√Īa establece o reino da arbitrariedade. En efecto, o conflito libio non ten nada de excepcional. Hai moitos outros no mundo, xa sexa en Gaza, Bahrein ou, hai alg√ļns anos, no Congo. Neste √ļltimo caso estabamos ante o cadro dunha agresi√≥n exterior por parte de Ruanda e de Burundi. A aplicaci√≥n do dereito internacional ter√≠a permitido salvar mill√≥ns de vidas pero non se fixo. Por que? Ademais, se se aplican os principios de inxerencia que subxacen no ataque contra Libia, isto significa que todo e mundo pode intervir en todas partes. Imaxinemos que os rusos intervi√Īesen en Bahrein ou os chineses no Iemen: ser√≠a a guerra xeneralizada e permanente. Unha gran caracter√≠stica do dereito de inxerencia √©, en consecuencia, o non respectar o dereito internacional cl√°sico. E se houbese que modificar o dereito internacional con novas regras que lexitimasen o dereito de inxerencia, iso desembocar√≠a na guerra de todos contra todos. √Č un argumento ao que os partidarios do dereito de inxerencia nunca responden. Finalmente, estas inxerencias reforzan o que eu chamo o "efecto barricada": todos os pa√≠ses que est√°n no punto de mira dos Estados Unidos van sentirse ameazados e van tentar reforzar o seu armamento. Vimos o que pasou con Sadam. Por certo, Gadafi declarou √° liga √°rabe: "Acaban de aforcar a un membro desta liga e non dixestes nada. Pero o mesmo pode ocorrervos a v√≥s, xa que, a√≠nda que todos v√≥s sexades aliados dos Estados Unidos, Sadam tam√©n o foi anteriormente". Actualmente reprod√ļcese o mesmo con Gadafi e a ameaza que pende sobre moitos Estados pode relanzar a carreira armament√≠stica. Rusia, que non √© precisamente un pa√≠s desarmado, xa anunciou que √≠a reforzar as s√ļas tropas. Pero isto pode ir mesmo m√°is lonxe: se Libia tivese armamento nuclear xamais ser√≠a atacada. Desde logo, esta √© a raz√≥n pola que non se ataca a Corea do Norte. A esquerda que apoia a intervenci√≥n na Libia deber√≠a pois darse conta de que a consecuencia da inxerencia humanitaria √© o relanzamento da carreira armament√≠stica e a longo prazo, a creaci√≥n de l√≥xicas de guerra.

Con todo, esta intervención militar contra Gadafi non podería considerarse un mal menor?

Hai que pensar nas consecuencias. Agora que as forzas occidentais est√°n comprometidas √© evidente que ter√°n que chegar at√© o fin, derrocar a Gadafi e instalar aos rebeldes no poder. Que vai pasar ent√≥n? Libia parece dividida. Se hai resistencia en Tr√≠poli Occidente vai ocupar o pa√≠s e embarcarse nunha guerra sen fin como no Iraq ou Afganist√°n? Pero, imaxinemos que todo vai ben: a coalici√≥n desfaise de Gadafi nuns cantos d√≠as, os rebeldes toman o poder e o pobo libio est√° unido. Todo o mundo est√° contento e despois? Non creo que Occidente vaia a dicir: "Xa est√°, fixemos isto porque somos bos e respectamos os dereitos do Home. Agora podedes facer o que queirades". Que pasar√° se o novo goberno libio parece demasiado musulm√°n ou non limita correctamente os fluxos migratorios? Creedes que se lles vai a deixar actuar? √Č evidente que despois desta intervenci√≥n o novo goberno libio ser√° prisioneiro dos intereses occidentais.

Se a intervención militar non é a solución, entón que facer?

Nun primeiro lugar deber√≠an ensaiarse honestamente todas as soluci√≥ns pac√≠ficas. Quizais non funcionar√≠a, pero ao respecto houbo unha vontade manifesta de rexeitar estas soluci√≥ns. √Č desde logo unha constante nas guerras humanitarias. Polo que respecta a K√≥sovo hab√≠an propostas serbias moi detalladas para chegar a unha soluci√≥n pac√≠fica pero foron rexeitadas. Occidente mesmo impuxo condici√≥ns que fac√≠an impos√≠bel calquera negociaci√≥n, como a ocupaci√≥n de Serbia por tropas da OTAN. No Afganist√°n, os talib√°n propuxeron facer xulgar a Ben Laden por un tribunal internacional se se lles achegaban probas da s√ļa implicaci√≥n no atentado do World Trade Center. Os Estados Unidos rexeit√°rono e bombardearon. No Iraq, Saddam aceptara o retorno dos inspectores da ONU as√≠ como numerosas condici√≥ns enormemente apremiantes. Pero nunca era suficiente. na Libia, Gadafi aceptara un cesamento ao fogo e propuxera o env√≠o de observadores internacionais. Os observadores non foron enviados e d√≠xose que Gadafi non aceptara o cesamento ao fogo. Occidente tam√©n rexeitou a proposta de mediaci√≥n de Ch√°vez, que con todo foi aprobada por numerosos pa√≠ses latinos as√≠ como pola Organizaci√≥n para a Unidade Africana. Respecto disto enfur√©zome cando oio a xente de esquerda, na Europa, denunciar a horr√≠bel Alianza Bolivariana que sost√©n ao ditador Gadafi. Esta xente non comprendeu nada! Os dirixentes latinos son persoas no poder con importantes responsabilidades. Non son esquerdistas insignificantes que parlotean no seu recuncho. E o gran problema destes dirixentes √© a inxerencia dos Estados Unidos; canto menos poidan os Estados Unidos facer o que queiran en calquera parte do mundo, mellor ser√° para todos os pa√≠ses que tentan emanciparse da s√ļa tutela e para todo o mundo.

O feito de rexeitar sistematicamente as solucións pacíficas significa que a inxerencia humanitaria é un pretexto?

Si, pero funciona a respecto dos intelectuais, te√Īo m√°is d√ļbidas respecto √° reacci√≥n dos pobos europeos. Van apoiar aos seus dirixentes no ataque contra Gadafi? A nivel dos pobos son as guerras pola seguridade as que gozan dunha maior lexitimidade; cando hai, por exemplo, unha ameaza contra as nosas poboaci√≥ns, nosas formas de vida, etc. Pero aqu√≠ e na Franza, con todo este clima islamof√≥bico que hai (que non aprobo, pero que existe) vai a explicarlles que imos loitar na Cirenaica por uns insurxentes aos que vemos berrando "¬ę Allah Ou Akbar ¬Ľ √© contraditorio! No nivel pol√≠tico a maior√≠a de partidos apoian a intervenci√≥n. Mesmo na esquerda, trotskistas como M√©lenchon. Todos andan coa flor no fusil. Os m√°is moderados apoiaban unicamente unha zona de exclusi√≥n a√©rea, pero se Gadafi env√≠a os seus tanques cara a Benghazi que facemos? Durante a Segunda Guerra mundial os alem√°ns perderon moi rapidamente o control a√©reo, pero resistiron a√≠nda varios anos. Sen d√ļbida os moderados deber√≠an pensar que, na medida en que o obxectivo √© o derrocamento de Gadafi, ir√≠ase m√°is al√≥ do establecemento dunha zona de exclusi√≥n a√©rea. A esquerda, incapaz de apoiar verdadeiras soluci√≥ns alternativas, est√° atrapada pola l√≥xica da inxerencia humanitaria e vese obrigada a apoiar a Sarkozy. Se a guerra term√≠nase r√°pido e ben, o presidente franc√©s atoparase en boa posici√≥n para 2012 e a esquerda achandoulle o cami√Īo. Posto que esta esquerda non asume un discurso coherente oposto √°s guerras, vese obrigada a ir a remolque da pol√≠tica de inxerencia.

E se a guerra vai mal?

√Č penoso, pero o √ļnico partido franc√©s que se opuxo √° intervenci√≥n na Libia √© a Fronte Nacional. Invocou especialmente a ameaza dos fluxos migratorios e aproveitouno para desmarcarse da UMP e do PS dicindo que o nunca colaborara con Gadafi. Se a guerra na Libia non funciona como est√° previsto iso poder√≠a beneficiar √° fronte Nacional no 2012.

Se a inxerencia humanitaria non é máis que un pretexto cal é o obxectivo desta guerra?

As revoluci√≥ns √°rabes sorprenderon aos occidentais que non estaban suficientemente ben informados do que ocorr√≠a no Magreb e no Oriente Medio. Non po√Īo en d√ļbida que haxa bos especialistas da cuesti√≥n, pero con frecuencia non son suficientemente escoitados a un certo nivel de poder e desde logo qu√©ixanse diso. Agora pois, poida que os novos gobernos exipcio e tunisiano non se ali√Īen cos intereses occidentais e, por conseguinte, poder√≠an ser host√≠s a Israel. Para asegurarse o control da rexi√≥n e protexer Tel-Aviv, os occidentais probabelmente queiran desfacerse dos gobernos xa host√≠s a Israel e aos occidentais. O tres principais son Ir√°n, Siria e Libia. Posto que este √ļltimo √© o m√°is feble at√°caselle.

Pode funcionar iso?

Occidente so√Īaba con dominar o mundo, pero desde 2003, co fracaso iraqu√≠ , vese que non √© capaz diso. Antes, os Estados Unidos pod√≠an permitirse derrocar dirixentes que eles mesmos levaran ao poder, como Ng√ī Dinh Di√™m no Vietnam do Sur nos anos 60. Pero Washington xa non ten a posibilidade de facer isto hoxe en d√≠a. No K√≥sovo, os Estados Unidos deben entenderse cun r√©xime mafioso. No Afganist√°n todo o mundo di que Karza√Į √© un corrupto pero non te√Īen alternativa. No Iraq tam√©n deben acomodarse cun goberno que est√° lonxe de convirlles totalmente. De ben seguro que o problema tam√©n se presentar√° na Libia. Un iraqu√≠ d√≠xome unha vez: "Nesta parte do mundo non hai liberais no sentido occidental do termo, excepto alg√ļns intelectuais bastante illados". Como Occidente non pode apoiarse nos dirixentes que compartan as s√ļas ideas e defendan totalmente os seus intereses, tenta impor ditaduras pola forza. Pero evidentemente isto crea un afastamento das aspiraci√≥ns da base popular. Ademais, este procedemento resulta un fracaso e a xente non deber√≠a enganarse respecto do que pasa. Occidente, que cr√≠a poder controlar ao mundo √°rabe con marionetas como Ben Al√≠ e Mubarak, dir√≠ase de s√ļpeto: "Todo era falso imos agora a apoiar a democracia na Tunisia no Exipto e na Libia? ? √Č tanto m√°is absurdo tendo en conta que una das grandes reivindicaci√≥ns das revoluci√≥ns √°rabes √© o dereito √° soberan√≠a. Dito doutra forma non √° inxerencia! Occidente debe resignarse: o mundo √°rabe, o mesmo que √Āfrica e o Caribe, non lle pertence. De feito, as rexi√≥ns onde Occidente interv√©n m√°is son as menos desenvolvidas. Se se respecta a s√ļa soberan√≠a estas rexi√≥ns poder√°n desenvolverse, como o fixo Asia e como sen d√ļbida o far√° Am√©rica latina. A pol√≠tica de inxerencia √© un fracaso para todo o mundo.

Cal é a alternativa entón?

No primeiro lugar hai que saber que a pol√≠tica de inxerencia necesita un orzamento militar importante. Sen o apoio dos Estados Unidos e o seu orzamento militar delirante, a Franza e Gran Breta√Īa non se ter√≠an comprometido. B√©lxica, a√≠nda menos. Pero todos estes medios postos a disposici√≥n non caen do ceo. Este orzamento bas√©ase nos pr√©stamos da China que levan d√©ficits US e todo tipo de problemas econ√≥micos. Raramente se pensa niso. Ademais, rep√≠tesenos constantemente que non hai di√Īeiro para a educaci√≥n, a investigaci√≥n, as pensi√≥ns, etc. E de s√ļpeto aparece unha gran cantidade de di√Īeiro para facer a guerra na Libia. Unha cantidade ilimitada, posto que non se sabe canto tempo vai durar esta guerra! Por outra banda xa se est√° gastando di√Īeiro para nada no Afganist√°n. Compre, por tanto, outra visi√≥n pol√≠tica e, ao meu parecer, su√≠za √© un bo exemplo. Este pa√≠s consagra o seu orzamento militar unicamente √° protecci√≥n do seu territorio. Os su√≠zos te√Īen unha pol√≠tica de non intervenci√≥n coherente, posto que o seu ex√©rcito, por principio non pode sa√≠r do seu territorio. Poder√≠a dicirse que Su√≠za deixa que Gadafi masacre ao insurxentes pero, no primeiro lugar, ela nunca cometeu un xenocidio ou outras masacres, mesmo se a s√ļa pol√≠tica pode ser criticada a outros niveis (banca ou inmigraci√≥n). E, no segundo lugar, se todo o mundo fixese coma Su√≠za, polas raz√≥ns que xa expliquei anteriormente, o mundo ir√≠a moito mellor. As guerras e os embargos sempre te√Īen consecuencias desastrosas. Ao meu parecer, a mellor alternativa √© a cooperaci√≥n con distintos pa√≠ses, sexan cales sexan os seus r√©ximes. A trav√©s do comercio, pero non o de armas evidentemente, as ideas circulan e as cousas poden evolucionar, sen guerra. P√≥dense discutir as modalidades: comercio xusto, ecol√≥xico, etc. Pero o comercio √© unha alternativa moito menos sanguenta que as sanci√≥ns e os embargos, que son a versi√≥n branda das guerras humanitarias.

Jean Bricmont, membro do Consello Editorial de SINPERMISO, √© profesor de f√≠sica na Universidade de Louvain a Neuve, B√©lxica. √Č membro do Tribunal de Bruxelas. O seu √ļltimo libro, Humanitarian Imperialism acaba de se publicar no Monthly Review Press (hai traduci√≥n castel√° en Editorial Vello Topo, Barcelona, 2009). √Č sobre todo co√Īecido no mundo hispano polo seu libro -coescrito co f√≠sico norteamericano Alan Sokal- Imposturas intelectuais (Paid√≥s, 1999), unha brillante e demoledora alegaci√≥n contra a sedicente esquerda acad√©mica relativista francesa e norteamericana en boga nos √ļltimos lustros do s√©culo pasado. Unha longa entrevista pol√≠tico-filos√≥fica a Bircmont pode verse no N√ļmero 3 da Revista SINPERMISO en papel (maio de 2008).

Tradución para www.sinpermiso.info: Anna Maria Garriga Tarré.

Traducido ao galego con OpenTrad

voltar arriba

©  Encontro Irmandiño, 2011
Apartado de Correos 356  |  15010 A Coruña
aviso legal